Yeni A(H1N1)v gribi (Domuz Gribi) ve en önemli özelliği

Mart 2009’da Meksika’da bir domuz çiftliğindeki domuzlarda görülen ve domuzlardan insana geçen grip enfeksiyonu tanımlandı. Kısa süre içerisinde bu grip Meksika’nın diğer bölgelerine ve komşu ülke olan ABD’ye yayıldı. Arkasından da kıtalararası yayılım göstererek tüm ülkeleri etkilemeye başladı. Dünya Sağlık Örgütü 11 Nisan 2009 tarihinde bu virüsün neden olduğu ve tüm dünyayı etkileyen enfeksiyonu “Grip pandemisi” olarak ilan etti. Salgın Meksika’da başladığı için önce “Meksika Gribi”, domuz kaynaklı olduğu için “Domuz Gribi” gibi isimlerle anılmaya başlandı ise de, daha sonra insan, kuş ve domuz grip virüslerinin genetik karışımı sonucu oluşan bu virüs ”Yeni A(H1N1)v” olarak anılmaya başlandı.

Pandemik virüs olarak tanımlanan “Yeni A(H1N1)v” virüsünün en önemli özelliği toplumun bu yeni virüs ile daha önce karşılaşmamış olması ve bu virüs ile oluşacak enfeksiyona duyarlı olmasıdır.

Pandemik influenza virüslerinin en önemli özelliği mevsimsel influenzaya göre bulaşıcılığının daha fazla olmasıdır. Yeni A(H1N1)v pandemisinin önemli özelliği ise özellikle genç erişkinlerde (10 - 45 yaş arası) daha çok görülmesidir. Bugün için hastalık genel olarak mevsimsel gripte olduğu gibi hafif semptomlarla seyretmekle birlikte, mevsimsel griptekine benzer oranlarda ölümcül de olabilmektedir. Hastalık hamilelerde ve diyabet, astım, KOAH, kalp hastalığı, böbrek hastalığı, karaciğer hastalığı gibi altta yatan devamlı hastalığı olanlarda daha ciddi klinik tabloya neden olmaktadır.

Grip, hasta olan kişilerin öksürmesi, hapşırması sırasında etrafa saçılan damlacıklar aracılığı ile ve yine bu enfekte damlacıkların bulaştığı enfekte yüzeylere elle temas sonucu hızla geniş kitlelere yayılabilme özelliğindedir. Influenza virüsleri cansız yüzeylerde, ortamın ısı ve nem durumuna göre 48 saate kadar canlılığını koruyabilmektedir.

Yeni A(H1N1)v ile gelişen gripte görülen başlıca hastalık bulguları mevsimsel gripteki gibi; yüksek ateş, kuru öksürük, boğazda yanma, halsizlik, yaygın kas ve eklem ağrısı, baş ağrısı ve daha az olmakla birlikte bulantı, kusma ve ishaldir.

Hastalar hastalık klinik bulguları ortaya çıkmadan bir gün öncesinden, bulgular ortaya çıktıktan bir hafta sonrasına kadar hastalığı bulaştırırlar. Küçük çocuklarda bulaştırıcılık süresi daha uzun olabilir.

Tedavide destek tedavisi ve istirahat yeterlidir. Hastaneye yatacak kadar ağır hastalıkta ise antiviral etkili nöraminidaz inhibitörleri (Oseltamivir, zanamivir) kullanılır. Hastaneye yatacak kadar ağır klinik bulguları olmayan ancak eşlik eden hastalıkların varlığında hekim kararı ile antiviraller kullanılabilir.

Gribe karşı korunmada başlıca yöntemler aşılama ve kişisel korunma önlemleridir. Bunun yanı sıra salgın döneminde kapalı ve kalabalık alanlarda bulunmamak, hapşırırken öksürürken mendille ağzın kapatılması, el temizliği hastalığın yayılmasını sınırlandırmada önemlidir. Antivirallerin profilakside kullanılması önerilmemektedir.