Rahim Ağzı Kanseri (HPV)
HPV aşısı kimlere önerilir?
Rahim Ağzı Kanseri (HPV) aşısı 11 – 12 yaşlarındaki kız çocuklarına önerilir ve 9
yaşından itibaren uygulanabilir. Ayrıca 13 ila 26 yaş aralığındaki aşılanmamış veya aşı
serisini tamamlamamış kadınlara uygulanması da önerilir.
HPV Aşısı Neden Genç Yaştaki Kızlara Önerilmektedir?
İdeal olanı, bayanların aktif cinsel yaşama başlamadan aşılanmalarıdır. Bunun sebebi;
aşının, aşıyla korunabilen dört HPV tipinden hiçbirini taşımayan bayanlarda çok daha
etkili olmasıdır. Bu dört HPV tipinden hiçbirinden enfekte olmamış bayanlar, aşının
sağlayacağı tüm korumadan faydalanırlar.
Aktif Cinsel Hayatı Olan Bayanlar Aşıdan Faydalanabilirler mi?
Aktif cinsel hayatı olan bayanlar da bu aşıdan faydalanabilirler. Ancak aşıyla korunabilen
bir veya birden fazla HPV tip/tipleriyle enfekte olmaları ihtimalinden dolayı aşı istenen
etkiyi göstermeyebilir. Çok az sayıda bayan HPV ‘nin dört tipini aynı anda taşımaktadır.
Bu sebeple bayanlar enfekte olmadıkları diğer tiplere karşı hala aşılanabilirler. Günümüzde
halen bir bayanın HPV tiplerini taşıyıp taşımadıklarını gösteren testler mevcut değildir.
Neden HPV Aşısı Sadece 9 ila 26 Yaş Bayanlarına Önerilmektedir?
Aşı yüksek oranda 9 ila 26 yaş aralığındaki bayanlarda test edildi. Ancak aşı güvenilirliği
ve yeterliliği ile ilgili araştırmalara 26 yaş üzeri bayanlarda yeni başlanmıştır. FDA; ancak
araştırmalar bu bayanlar için de aşının güvenilir ve etkili olduğunu ortaya koyduğunda
lisans çalışmalarına başlayacaktır.
Hamile Kadınlar da Aşılanabilir mi?
Bu aşı hamile kadınlara tavsiye edilmez. Aşının, hamile kadınlar ve doğmamış bebekleriüzerindeki güvenilirliğine ilişkin sınırlı sayıda araştırma yapılmıştır. şimdiye kadar yapılmış
olan araştırmalar, aşının hamilelik boyunca kadında veya çocukta herhangi bir sağlık
sorununa yol açmadığını işaret etse de daha fazla araştırmaya gereksinim duyulmaktadır. Şimdilik aşılama için kadınların hamilelik dönemini tamamlaması beklenmelidir. Eğer
bir kadın aşılama serisine başladıktan sonra hamile olduğunu öğrenirse, üç dozluk seriyi
tamamlamadan önce hamileliğin bitimini beklemelidir.
HPV Aşısının Etkinliği
Çalışmalar aşının; vulva, vajina ve serviksin prekanseröz lezyonları ve genital siğiller dahil,
aşı içerisinde bulunan HPV tiplerinin sebep olduğu hastalıklarda %100’lere varan koruma
sağladığını ortaya koymuştur. Aşı çalışmaları özellikle, aşı içeriğindeki HPV tipleri ile
enfekte olmamış bayanlar üzerinde yapılmıştır. Aşı, aşının koruduğu HPV tiplerinden biri veya hepsinden etkilenmiş olan kadınlarüzerinde daha az etkili olmuştur.
Aşının mevcut HPV enfeksiyonları, genital siğiller, kanser ve kanser öncesi süreçte, tedavi
özelliği yoktur.
Aşı Ne Kadar Süre Etkilidir? Rapel Doz Gerekir mi?
Aşının koruyuculuk (bağışıklık) süresi, aşı ilk uygulanmaya başlandığında genellikle
bilinmez. fiu ana kadar çalışmalarda beş yıldır takip edilen kadınlar halen korunmaktadır.
Korumanın devam ettiği süre ve sonraki yıllarda rapel doz gerekip gerekmediği ile ilgiliçalışmalar devam etmektedir.
Aşı Neye Karşı Koruyucu Değildir?
Aşı tüm HPV türlerini içermediğinden, tüm rahim ağzı kanseri ve genital siğillere karşı
korumaz. Rahim ağzı kanserinin ortalama %30 aşı tarafından korunmayacaktır, bu
sebeple kadınların rutin pap testiyle, rahim ağzı taramalarına devam etmeleri önem
taşımaktadır. Ayrıca aşı %10 oranındaki genital siğillere ve diğer cinsel yolla bulaşan
hastalıklara karşı koruma sağlamaz. Bu sebeple aktif cinsel hayatı olan bireylerin HPV ve
diğer cinsel yolla bulaşan hastalıklardan korunmaları önemlidir.
Üç Dozluk Seriyi Tamamlamamış Olsalar da, Bayanlar HPV ve Buna Bağlı
Hastalıklardan Korunur mu?
Tek dozla veya iki dozla aşılanan bayanlarda ne derece koruma sağladığı bilinmemektedir.
Bu sebeple üç dozun tamamlanması esastır.
HPV Aşısının Güvenilirliği
FDA; HPV aşısının güvenilir ve etkili olduğunu lisanslamıştır. Bu aşı 9 ila 26 yaş aralığındaki
11.000 bayan üzerinde denenmiştir. Bu çalışmalarda ciddi yan etkilere rastlanmamıştır.
En sık rastlanan yan etki kırgınlıktır.CDC, FDA ile birlikte aşı genel kullanıma geçtikten
sonra da aşının güvenilirliğini takip etmeye devam edecektir.
Bu Aşı Timerosal veya Civa İçeriyor mu?
Hayır. HPV aşısının içeriğinde Timerosal veya civa yoktur. HPV virüsünün dış zarından
alınan proteinleri içerir. Bu aşının içeriğinde infeksiyona yol açacak bir unsur yoktur.
Aşılanan Bayanlar Başka Neleri Bilmelidirler?
HPV aşısı 6 aylık zaman zarfında 3 dozluk bir seri ile uygulanır. İkinci ve üçüncü dozlar
sırasıyla birinci dozdan sonraki 2. ve 6. aylarda uygulanmalıdır.
Aşılanan Bayanların Yinede Rahim Ağzı Kanseri Taraması Yaptırmaları
Gerekir mi?
Evet. Kadınlar üç sebeple rahim ağzı kanseri taraması yaptırmalıdır. Birincisi; aşı, rahim
ağzı kanserine sebep olan tüm HPV tiplerine karşı korumaz, dolayısıylaaşılanmış bayanlar hala
bazı kanserler açısından risk altındadır. İkincisi; bazı kadınlar dozları tamamlamamış
veya zamanında yaptırmamış olabilirler, bu sebeple aşıdan istenen koruma sağlanmaz.
Üçüncüsü; eğer önceden aşı içeriğindeki HPV türünden birinden enfekte olunmuşsa
aşıdan istenen düzeyde korunma sağlanmaz.
Bayanlara Aşılanmadan Önce Test Yapılmalı mıdır?
Hayır. Bayanların aşılanmaları gerekip gerekmediğini anlamak için test yaptırmaları
gerekmez. Bir HPV veya Pap testi bayanın HPV ‘si olup olmadığını söylese de, spesifik
olarak hangi HPV’nin sebep olduğunu söyleyemez. Bir HPV tipi taşıyıcısı bayanlar bile,
taşıyıcı olmadıkları diğer HPV tiplerine karşı aşılanabilirler.
Genital HPV ve Rahim Ağzı Kanseri ile İlgili Temel Bilgiler
Genital HPV, genital temasla , çoğunlukla vajinal ve anal seks yoluyla bulaşan, yaygın
bir virüstür.Yaklaşık 40 tip HPV kadın ve erkeklerin genital bölgelerine bulaşabilir. Çoğu
HPV tipleri herhangi bir semptom göstermeksizin kendiliğinden iyileşirken, bazı tipler
kadınlarda rahim ağzı kanserine sebep olmaktadır. Bu tipler aynı zamanda anüs kanseri,
vajina kanseri ve vulva (vajinanın açıldığı yerdeki alanın etrafı) kanseri de dahil olmaküzere daha seyrek görülen genital kanserlere de sebep olur. Diğer tip HPV ‘ler Genital
siğil adı verilen ve erkeklerin ve kadınların genital bölgelerinde oluşan siğillere yol açarlar.
HPV, Serviks Kanserine Nasıl Sebep Olur?
Bazı HPV tipleri kadınların rahim servikslerine bulaşarak hücrelerin değişmesine sebep
olur. Çoğu zaman HPV kendiliğinden yok olur ve yok olduğunda hücre eski haline geri
döner. Ancak bazen HPV yok olmaz. Bunun yerine yerleşir ve kadının serviksinde bulunan
hücreleri değiştirmeye devam eder. Bu hücre değişimleri (veya lezyonlar) tedavi edilmezler
ise kansere dönüşebilir.
HPV Ne Kadar Yaygındır?
Aktif cinsel yaşantısı olan insanların en az %50 ‘si hayatlarının bir döneminde HPV taşırlar.
ABD ‘de her yıl yaklaşık 6.2 milyon insana HPV bulaşmaktadır. HPV en çok ergenlikçağının sonuna doğru ve yirmili yaşların başında görülür.
Başka bir insanla genital temas halinde olan herkese HPV bulaşabilir. Hem erkekler hem
de kadınlar bu virüsü kapıp başkalarına farkında bile olmadan bulaştırabilir.
Genital Siğiller Ne Kadar Yaygın?
ABD ‘de aktif cinsel hayatı olan bireylerin %1 ‘inde (yaklaşık 1 milyon kişi) gözle
görülebilen genital siğiller oluşur.
HPV ve Sebep Olduğu Hastalıklar Tedavi Edilebilir mi?
HPV ‘nin tedavisi yoktur. Ancak genital siğiller, servikal hücre değişimleriyada serviks,
vulva, vajina ve anus kanserleri gibi HPV ‘nin neden olduğu sağlık sorunlarına yönelik
tedaviler mevcuttur.
Servikal Kanseri Önlemenin Başka Yolları da Var mı?
Düzenli olarak pap testinin yapılması ve takip edilmesi hepsini olmasa da çoğu servikal
kanser vakalarını önlemektedir. Pap testi, serviksteki hücre değişimlerini, kansere
dönüşmeden önce tespit edebilir. Pap testi ayrıca hepsini olmasa da pek çok servikal
kanseri ilk safhalarında henüz tedavi edilebilecekken tespit edebilir. ABD ‘deki servikal
kanserli kadınların çoğu ya hiç pap testi olmamış yada son 5 yılda pap testi yaptırmamış
olanlardır.
Servikal Kanserin bir bölümünde pap testiyle birlikte uygulanabilecek bir HPV DNA testi
de mevcuttur. Bu test 30 yaş üstü kadınlarda ve pap test sonucu kritik çıkan kadınlarda
uygulanır. Bu test servikste HPV olup olmadığını söyleyebildiği gibi, hangi tip HPV
olduğunu da belirler.